İÇİNDEKİLER SUNUŞ TAKDİM AÇILIŞ OTURUMU 2 Mayıs 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu Prof. Dr. Ömer KARA Koordinatör Prof. Dr. Hikmet KOÇAK Atatürk Üniversitesi Rektörü Mehmet SEKMEN Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanı I. OTURUM 2 Mayıs 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu KADIZÂDE MEHMED ARİF EFENDİ: HAYATI, ESERLERİ, İLMÎ ŞAHSİYETİ, ŞECERESİ, TEREKESİ ve HİZMETLERİ Oturum Başkanı Prof. Dr. Faruk KARACA Kadızâde Mehmed Efendi: Hayatı, Eserleri, İlmî Şahsiyeti ve Kâşifu'l-Mevtâ ve'l-Berzah Risalesi Arş. Gör. M. Hanefi SULUOGLU • 3 Kadızâde Mehmed Efendiden Erzurum Müftülüğüne İntikal Eden Unvânu'ş-Şeref Adlı Eser Üzerine -Bir Metin Üzerinde Farklı İlimleri Eşleştirme Sanatı Prof. Dr. Selami BAKIRCI - Prof. Dr. M. Sadi ÇÖGENLİ • 45 Kadızâde Mehmed Efendi'nin Şeceresi ve Terekesi Prof. Dr. Hacı Ömer ÖZDEN • 59 Erzurum-İspir Kadıoğlu Medresesi Prof. Dr. Hüseyin YURTTAŞ - Yrd. Doç. Dr. Zerrin KÖŞKLÜ • 69 I. OTURUM 2 Mayıs 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu KADIZÂDE MEHMED ARİF EFENDİ: TASAVVUEÇULUĞU ve TEFSİRCİLİĞİ Oturum Başkanı Prof. Dr. İsa ÇELİK Kadızâde Mehmed Arif'in Ulûmu'l-Kur'ân'a Dair Risâlesi Üzerine Prof. Dr. İsmail ÇALIŞKAN • 85 Kadızâde Erzurumî'nin Zikir Risâlesi: Metin, Tercüme ve Tahlil Arş. Gör. Mehmet YILDIZ • 103 Kadızâde Mehmed Arif Efendinin Risâle fi'l-Hased Adh Eseri ve Analizi Yrd. Doç. Dr. Bülent AKOT *111 II. OTURUM 2 Mayıs 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu KADIZÂDE MEHMED ARİF EFENDİ: KELÂMCILIĞI Oturum Başkanı Doç. Dr. Muhammed YAZICI Kadızâde Mehmed Arif Efendinin Kelâmcıhğı Yrd. Doç. Dr. İsmail BULUT • 129 Kadızâde Mehmed Efendi'nin Mümeyyizetü Mezhebi'l-Maturidiyye ani'l-Mezhebi'l-Ğayriyye Adh Risâlesi ve İnsanın Hürriyyeti Sorunu Prof. Dr. Mevlüt ÖZLER 155 Kadızâde Mehmed Efendi'nin Va'd ve Vaid Risâlesi Doç. Dr. Resul ÖZTÜRK • 185 Şerhu Ravzati'l-Cennât Risalesi Bağlamında Kadızâde Mehmed Efendi'nin Kelâmcılığı Doç. Dr. Mahmut ÇINAR • 199 Kadızâde Mehmed Efendi'nin Şerhu Risâletü't-Tevhîd (Risâletu 1-Fethiyye) Adlı Eseri ve Edisyon Kritiği Yrd. Doç. Dr. M. Salih GEÇİT • 215 IV. OTURUM 2 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu KADIZÂDE MEHMED ARİF EFENDİ: FIKIHÇILIĞI Oturum Başkanı Prof. Dr. Davut Yaylalı Osmanlı Fetva Geleneği İçerisinde Kadızâde Mehmed Arif Efendi'nin Bahru'l-Fetâvâsı ve Oğlu İbrahim Ethem Efendi'nin Nehriyyetü'l-Fetâvâsı'yla Mukayesesi Dr. Pehlul DÜZENLİ • 241 Bahru'l-Fetâvâ Adlı eseri Bağlamında Kadızâde Mehmed Arif Efendi'nin Fıkıhçı Portresi Yrd. Doç. Dr. Bünyamin ÇALIK • 277 Kadızâde Mehmed Arif Efendi'nin Selam Risalesi Yrd. Doç. Dr. M. Fatih TURAN • 307 V. OTURUM 3 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu KADIZÂDE MEHMED EFENDİ: HADİSÇİLİĞİ Oturum Başkanı Prof. Dr. Nihat YATKIN Kadızâde Mehmed Efendi'nin er-Risâle fi'l-Fark beyne'l-Ehadisi'l-İlahiyye ve'l-Kudsiyye Adlı Eseri: Tahkik ve Değerlendirme Prof. Dr. Nevzat TARTI • 321 Kadızâde Mehmed Efendi'nin er-Risâletü's-Sa'diyye Adh Risalesi Doç. Dr. Hayati YILMAZ • 333 Kadızâde Mehmed Efendi'nin Hz. Ali'nin Fazileti ile İlgili Risâlesi Yrd. Doç. Dr. Abdulvahap ÖZSOY • 347 VI. OTURUM 3 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu KADIZÂDE MEHMED ARİF EFENDİ: ASTROLOJİ ve CİNLER ÂLEMİ Oturum Başkanı Prof. Dr. M. Zeki İŞCAN Kadızâde Mehmed Efendi'nin Uç Risâlesi Bağlamında Astroloji ile İlgili Görüşleri Arş. Gör. Davut AGBAL • 357 Kadızâde Mehmed Efendi ve Kıladetü'l-Mercân fi Ahvali'l-Can Adh Eseri: Tanıtım ve Değerlendirme Doç. Dr. Harun Reşid DEMİREL • 389 VII. OTURUM 3 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu ÖMER EFENDİ: HAYATI, ESERLERİ ve ESERLERİNE YAZILAN TAKRİZLER Oturum Başkanı Prof. Dr.Tuncay İMAMOĞLU Hayatı ve Eserleriyle İspirli Ömer Efendi Arş. Gör. M. Fatih DUMAN - Prof. Dr. Ömer KARA • 423 Ömer Efendinin Üç Eserine Yazılan Takrizler Doç. Dr. İsmail ALTUN - Yrd. Doç. Dr. Reyhan KELEŞ • 463 Abbâs Efendi'nin er-Risâletii'l-Cûdiyye'yeTakıizinin İspiri Şerhi: Retoriğin Retoriği ve/veya Üstad beni nasıl övdü? Prof. Dr. Ömer KARA *499 VIII. OTURUM 3 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu ÖMER EFENDİ: ARAP DİLCİLİĞİ -I- Oturum Başkanı Prof. Dr. M. Sadi ÇÖGENLİ Ömer Efendi'nin Arap Dilciliği Prof. Dr. İbrahim YILMAZ • 549 İspirli Ömer Efendi'nin İdğamla İlgili Risalesi Prof. Dr. Ahmet BOSTANCI • 557 Ömer Efendi'nin Te'nisle İlgili Risalesi Doç. Dr. Halil İbrahim TANÇ • 573 Ömer Efendi'nin Tenazuu'l-Fi'leynfi İsmin Zahirin Adlı Risalesi ve Edisyon Kritiği Arş. Gör. Yusuf AKÇAKOCA • 583 IX. OTURUM 3 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu ÖMER EFENDİ: ARAP DİLCİLİĞİ -II- Oturum Başkam Prof. Dr. Ahmet BOSTANCIÖmer Efendi'nin Mübeyyinü'l-Lübub ve Aksamü'l-Kelime Adlı Risaleleri ve Edisyon Kritikleri Okt. Mesut YİĞİT *595 Ömer Efendi'nin Risale fi Temeyyüzi'l-Ebvab Adlı Sarf Risâlesi ve Edisyon Kritiği Doç. Dr. İsmail DEMİR • 603 Ömer Efendi'nin Furuk İlmine Katkıları: Övgü Kelimeleri (Hamd, Şükr, Senâ ve Medh) Hakkındaki Değerlendirmeleri Yrd. Doç. Dr. Muhammed ABAY • 615 OTURUM 3 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu ÖMER EFENDİ: AHLAKÇILIĞI veTASAVVUFÇULUĞU Oturum Başkanı Prof. Dr. Cengiz GÜN DOĞDU İspirli Ömer Efendi'nin Tasavvufî Yönü Yrd. Doç. Dr. Abdulcebbar KAVAK • 633 İspiri Ömer Efendi'nin Ferahu'z-Zahidin Adlı Tasavvufî Risâlesi Prof. Dr. Ahmet ÖGKE • 641 Ömer Efendi'nin Cem'u'l-Me'arib Adlı Tasavvufî Risâlesi ve Analizi Dr. Öncel DEMİRDAŞ *659 Ömer el-İspirî'nin Husûnu'l-Metâlib Adlı Risâlesinde Letâifve Makamların Sembolik Anlatımı Arş. Gör. Osman Nuri KARADAYI *675 İspirli Ömer Efendi'nin Risâle fi'l-Mu'teberât Adh Tasavvufî Risâlesi Arş. Gör. Abdullah ŞİMŞEK • 699 XI. OTURUM 4 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu ÖMER EFENDİ: KELÂMCIL1Ğ1 ve MANTIKÇILIĞI Oturum Başkanı Prof. Dr. Mevlüt ÖZLER Süruru Kalbi'n-Nazirin Adlı Esere Göre Müderris Ispirli Ömer Efendi'nin Mucize Anlayışı Prof. Dr. Temel YEŞİLYURT • 719 Ömer el-İspirî'nin "er-Risâle fi'l-Havank" Risâlesi Bağlamında Harikulade Olaylar Doç. Dr. Sinan ÖGE • 731 Ömer b. Ali el-Ispiri'nin Mu'inü'l-İhvan Adlı Mantık Risâlesi: Tanıtım ve Tenkitli Neşr Prof. Dr. Ruhattin YAZOGLU - Yrd. Doç. Dr. Bünyamin ÇALIK • 739 XII. OTURUM 4 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu ÖMER EFENDİ:TARİHÇİLİĞİ,TEFSİRCİLİGİ ve FIKIHÇILIĞI Oturum Başkanı: Prof. Dr. Musa BİLGİZ Ömer Efendi'nin Ferhatu'l-Fuâd Adlı Eseri ve Tarihçiliği Prof. Dr. Osman GÜRBÜZ • 765 Risâletü'l-Cûdiyye Bağlamında Ömer Efendi'nin Tefsir Anlayışı Yrd. Doç. Dr. Ramazan ŞAHAN • 773 Ömer Efendi'nin Deve ve Büyükbaş Hayvanlar'm Zekatı ile İlgili İki Fıkıh Risâlesi: Değerlendirme ve Tenkitli Neşr Öğr. Gör. Üsmetullah SAMİ • 797 XIII. OTURUM 4 MAYIS 2014 / Kültür ve Gösteri Merkezi Salonu DEĞERLENDİRME ve KAPANIŞ Oturum Başkanı : Prof. Dr. Ali EROĞLU Değerlendirme: Prof. Dr. Temel YEŞİLYURT • 808 Değerlendirme: Prof. Dr. Ahmet BOSTANCI • 811 Değerlendirme: Prof. Dr. İsmail ÇALIŞKAN • 812 Değerlendirme: Prof. Dr. Davut YAYLALI • 814 Değerlendirme: Prof. Dr. Ahmet ÖGKE • 815 Birkaç Hatırlatma: Prof. Dr.

Ömer KARA • 818 SEMPOZYUMDAN KARELER • 819